Opublikowano: 24 marzec 2015, 14:11

Język niemiecki w szkole

Znak ostrzegawczy

Uwaga! Treści prezentowane na naszej stronie zostaną wkrótce uaktualnione. Nowe regulacje prawne zaprezentujemy po wejściu w życie nowego rozporządzenia w sprawie organizacji nauczania języka mniejszości narodowej. Projekt rozporządzenia można przeglądać na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji.

Organizacja zajęć języka niemieckiego jako języka mniejszości narodowej może odbyć się na wniosek rodzica, który chce, aby jego dziecko uczyło się tego języka w szkole. Jest to możliwe dzięki prawom, jakie państwo polskie gwarantuje wszystkim mniejszościom narodowym w ramach polskiego systemu oświaty. Warunki organizowania takich zajęć (w tym ilość wymaganych wniosków, obowiązki dyrektora, ilość godzin niemieckiego w szkole itp.) szczegółowo określa rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 listopada 2007 r.

W skrócie:

  • 7 wniosków złożonych w szkole wystarcza do zorganizowania zajęć języka mniejszości (w szkole ponadgimnazjalnej wymagane jest 14 wniosków).
  • Zajęcia języka niemieckiego mogą odbywać się w grupach z udziałem uczniów z różnych oddziałów lub różnych klas.
  • Od II etapu edukacyjnego (klasa V szkoły podstawowej, klasa II gimnazjum / szkoły ponadgimnazjalnej) oprócz lekcji niemieckiego uczniowie uczęszczają przez rok na zajęcia własnej historii i kultury (1 godz. tygodniowo).
  • Szkoła może zorganizować dla uczniów mniejszości niemieckiej lekcje geografii kraju pochodzenia.

Warunkiem zorganizowania zajęć języka mniejszości jest złożenie przez rodzica wniosku do dyrektora szkoły o objęcie dziecka nauczaniem języka mniejszości. Ustawodawca nie narzucił formy wniosku, więc wniosek może być napisany odręcznie. Można też posłużyć się formularzem dostępnym na naszej stronie (zobacz Wniosek)

Uwaga! Wniosek nie jest deklaracją przynależności do organizacji zrzeszających mniejszości niemiecką. Jest on jedynie wyrażeniem woli rodzica, który subiektywnie odczuwa przynależność do niemieckiej grupy narodowościowej i którego wolą jest, by dziecko miało możliwość nauki swojego języka ojczystego w szkole. Od rodzica nie wymaga się udokumentowania przynależności do organizacji mniejszości niemieckiej, pochodzenia ani obywatelstwa. Wniosek składany jest na zasadzie dobrowolności i jest dokumentem traktowanym poufnie, do którego wgląd powinien mieć jedynie dyrektor szkoły względnie państwowe organy kontrolne.

Zobacz też: Wniosek

Formy nauczania w szkole

  • Dodatkowa nauka języka niemieckiegoW szkole podstawowej i w gimnazjum są to np. 3 godziny niemieckiego tygodniowo.
  • Zajęcia w oddziałach z nauczaniem w dwóch językachW takich grupach uczniowie mają więcej języka niemieckiego (od 4 do 6 godzin tygodniowo). Oprócz tego co najmniej 4 przedmioty prowadzone są w dwóch językach (polskim i niemieckim) z nauczycielem dwujęzycznym, który sam decyduje, które treści przekazuje w języku niemieckim, a kiedy konieczne jest użycie języka polskiego. Jedynie historia Polski, geografia Polski i sam język polski muszą być prowadzone w języku polskim.
  • Zajęcia prowadzone w całości w języku niemieckimOprócz zwiększonej liczby godzin języka niemieckiego uczniowie mają przedmioty w języku niemieckim. Do takiej formy nauczania potrzebni są nauczyciele, którzy w naturalny sposób używają wyłącznie języka niemieckiego jako języka komunikacji z uczniami na zajęciach. Również uczniowie muszą być nastawieni na to, że cały ich dzień w szkole przebiega w języku niemieckim. W takich oddziałach konieczne jest zapewnienie nauki historii i geografii Polski oraz nauki języka polskiego w języku polskim.

Uwaga! Nauka języka mniejszości wiąże się z pewnymi obowiązkami i przywilejami:

Język niemiecki jako język mniejszości jest przedmiotem obowiązkowym. Oznacza to, że:

  • ocena z tego przedmiotu wpisywana jest na świadectwie,
  • ocena z tego przedmiotu liczona jest do średniej ocen,
  • ocena z tego przedmiotu warunkuje promocję do następnej klasy i ukończenie szkoły.

Przedmiot własna historia i kultura jest przedmiotem dodatkowym. Oznacza to, że:

  • ocena z tego przedmiotu wpisywana jest na świadectwie,
  • ocena z tego przedmiotu liczona jest do średniej ocen,
  • ocena z tego przedmiotu nie wpływa na promocję do następnej klasy i ukończenie szkoły.

Potrzebujesz pomocy?

Jeśli masz pytania, skontaktuj się z naszym konsultantem ds. oświaty - tel. 774547878 wew. 113.

Komentarze

  • Ryszard Karolkiewicz Dodano: poniedziałek, 04, wrzesień 2017 10:45

    Do zajęć języka mniejszości określona została podstawa programowa. Jeżeli podstawa programowa wymaga nauczania pewnych treści powiązanych z historią, kulturą czy geografią kraju pochodzenia mniejszości narodowej, to powinny one pojawić się na zajęciach językowych - na przedmiocie "język niemiecki jako język mniejszości narodowej". Niezależnie od podstawy programowej, która stanowi tzw. minimum nauczanych treści, nauczyciel zawsze może włączyć autorskie tematy do realizowanego programu nauczania. Te autorskie tematy mogą być powiązane z historią i kulturą mniejszości. Do przedmiotu "historia i kultura" nie określono natomiast podstawy programowej. Nauczyciel tworzy więc własny program nauczania, dostosowując go do specyfiki danej mniejszości narodowej. Wynika z tego, że zajęcia językowe powinny być skorelowane z nauczaniem historii i kultury. Tak naprawdę oba przedmioty służą jednemu celowi - podtrzymywaniu tożsamości językowej i kulturowej mniejszości narodowej.

  • Ela Dodano: środa, 30, sierpień 2017 06:24

    Witam serdecznie, mam pytanie. Prowadząc w klasie V zajęć z Historii i Kultury, przekazuję uczniom wiedzę z dziedziny geografii, historii, literatury Niemiec. Czy prowadząc lekcje języka niemieckiego jako mniejszości, powinnam w dalszym ciągu uwzględniać na nich aspekty z dziedziny kultury, historii itd, które są zawarte w podstawie programowej do nauczania języka obcego jako języka mniejszości narodowej. Pozdrawiam

  • Ryszard Karolkiewicz Dodano: poniedziałek, 28, sierpień 2017 12:38

    Treści i cele nauczania języka mniejszości określane są przez odpowiednią podstawę programową dla języka mniejszości. Rozumiem, że "zacząć naukę języka mniejszości" oznacza tu realizować odpowiednią podstawę programową, a nie rozpoczynać naukę języka niemieckiego od podstaw. Wybór podręcznika dla danej grupy lub klasy leży całkowicie w gestii nauczyciela. Nauczyciel nie jest zobligowany do realizacji podręcznika, tylko do realizacji podstawy programowej. Może więc posłużyć się dowolną książką do języka niemieckiego, która pozwoli mu zrealizować podstawę programową. Na polskim rynku wydawniczym nie ma obecnie żadnej książki z dopuszczeniem MEN do nauki w szkole zawodowej, która miałaby status podręcznika.

  • lucyna Dodano: niedziela, 27, sierpień 2017 16:40

    Witam Od jakiego etapu, powinno zacząć się naukę języka mniejszości narodowej w Zasadniczrj Szkole Zawodowej? I z jakich podręczników należałoby korzystać?

  • Ryszard Karolkiewicz Dodano: środa, 14, czerwiec 2017 07:07

    Tak, przepisy nie ograniczają nauczania języka mniejszości do określonej lokalizacji. Jeśli nauczanie ma zostać zorganizawane dla dzieci przynależących do mniejszości niemieckiej, to lekcje takie mogą odbywać się w każdym regionie kraju. To, czy szkoła w danym momencie takie nauczanie może zorganizować, zależy od spełnienia przez rodziców wymogów określonych w rozporządzeniu oraz od dyspozycyjności nauczyciela, który ma to nauczanie poprowadzić.

  • Joanna Gładyszewska Dodano: czwartek, 08, czerwiec 2017 06:46

    Witam, czy należy rozumieć, że w każdym zakątku kraju, każda szkoła może zorganizować zajęcia dla dzieci, których rodzice wyrazili chęć i złożyli odpowiedni wniosek?